Een kijkje over de grens: waterstof in België

31/12/2009

Alexander Beerts (foto: KdG)

Over rijden (en varen) op waterstof wordt al decennia lang gesproken. Grootschalige praktijktests zijn er de laatste jaren vooral in het buitenland opgezet: denk onder meer aan Hycity Hamburg, de Clean Energy Partnership in Berlijn en de Scandinavische waterstofsnelweg. In de lage landen is de vaandeldrager de stad Amsterdam. Kort geleden berichtten we over de waterstofboot die door de Amsterdamse grachten zal varen en in het kader van het Europese CUTE-project is gedurende een aantal jaren in Amsterdam een tweetal waterstofbussen ingezet in de reguliere dienstregeling. Ergens volgend jaar zal het resultaat van een Duits-Nederlands project in het Amsterdamse (en Keulse) verkeer zichtbaar worden: de hybride brandstofcelbus op basis van de Phileas.

En er gebeurt meer in de lage landen. Ook België laat zich niet onbetuigd. Begin volgend jaar zal zowel in Brussel als Antwerpen een gemodificeerde Opel Combo CNG worden ingezet die op 100 procent waterstof kan rijden. Volgens initiatiefnemer Alexander Beerts van Blue Planet Hydrogen is het voertuig een “stepping stone vehicle”: omdat waterstoftankinstallaties nog niet voldoende beschikbaar zijn, zal de auto ook kunnen rijden op fossiele brandstof. We houden in de gaten hoe de tests gaan verlopen.

Advertenties

De electrische route van Eneco

17/12/2009

Eneco wil dat binnen vier jaar een kwart van zijn voertuigvloot uit electrische voertuigen bestaat. Het bedrijf hoopt door de eerste schaapjes over de dam te drijven dat er veel zullen volgen.

Tijdens de ‘nacht van de duurzaamheid’ van 9 september jongstleden was Eneco een van de partijen die een gezamenlijke aanbesteding aankondigde. Samen met initiatiefnemers Urgenda, Tendris en TNT en daarnaast onder meer de Triodos Bank, NUON, Essent, Philips, de Rabobank, de Gemeente Rotterdam, het Ministerie van Verkeer en Waterstaat en anderen, moeten er zo’n 3.000 electrische voertuigen in de bestelling gaan.

Voor Eneco zal de introductie van de EV’s in drie fasen geschieden, aldus Monique Blokpoel in een interview met MindsinMotion.net.

Monique Blokpoel

Monique Blokpoel

In de eerste fase zal Eneco 500 voertuigen aanschaffen en door het hele land inzetten en daarnaast oplaadpunten realiseren bij Enecovestigingen en bij werknemers thuis. In de tweede fase zullen oplaadpunten, zogenaamde NRGSPOTS bij bedrijven en (stedelijke) overheden worden aangelegd. Betalen bij de NRGSPOTS zal mogelijk zijn met de OV-chipkaart.

Wanneer op den duur het grote publiek eveneens geïnteresseerd raakt om electrisch te gaan rijden, dan zal Eneco ook oplaadpunten om aan huis te kunnen laden gaan aanbieden. “Op dit moment is de prijs van electrische voertuigen voor consumenten nog te hoog,” aldus Monique. Stimulering van electrisch rijden door bedrijven en overheden is nodig.

Volgens Monique is het verder van belang dat er Europese standaarden worden ontwikkeld voor zowel de techniek van de oplaadpunten alsook voor de betalingswijzen. “Het is te vergelijken met benzinestations: je kunt met elke auto bij elk benzinestation tanken. Er wordt niet geconcurreerd op techniek, maar op service.”

Monique vindt dat het in ieders belang is dat de beste techniek wordt gebombardeerd to standaard, zodat de consument niet de prijs betaalt.


Een kijkje over de grens: Noordrijn-Westfalen

11/12/2009

Gisteren vond de negende jaarconferentie van het brandstofcel- en waterstofnetwerk van de Duitse deelstaat Noordrijn-Westfalen (NRW) plaats. Omdat Nederland en NRW goede buren zijn en er op duurzaam mobiliteitsgebied inmiddels het een en ander samen wordt ondernomen, leek het ons een goed plan om uit eerste hand te horen wat de laatste stand van zaken is. In een ICE vol met kerstmarktbezoekers togen we af naar de hoofdstad van NRW: Düsseldorf.

VS en VK
Allereerst kregen we een overzicht voorgeschoteld van de meest vooraanstaande waterstofprojecten in de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. Waar de nationale

Beeld: Treehugger.com

overheid in de VS een grote afnemer is van met name stationaire brandstofcelinstallaties (87 stuks in 2009 met een gemiddeld vermogen van 5kW) en daarmee verdere technische ontwikkeling en verfijning stimuleert, wordt er in het VK niet of nauwelijks in de sector geïnvesteerd (met uitzondering van Londen, waar in de aanloop naar de Olympische Spelen een kleine vloot waterstofvoertuigen zal worden gerealiseerd). Tom Read, CEO van de SHFCA (Scottish Hydrogen and Fuel Cell Association) hekelt de auto-industrie, die intentieverklaringen hebben getekend waarin ze aan even vanaf 2015 waterstofvoertuigen te introduceren in Duitsland, Japan, Korea en de VS, maar de rest van Europa vooralsnog links laten liggen.

Waterstofbussen in plaats van trolleys?
In São Paulo wordt het openbaar vervoernetwerk flink uitgebreid. Aanvankelijk gebeurde dat door het uitbreiden van het trolleynetwerk. Echter, in afwachting van een haalbaarheidsonderzoek om geen trolley’s, maar waterstofbussen in te zetten, is de bouw vooralsnog gestaakt. Volgens Ferdinand Panik van de Hogeschool Esslingen, een van de projectpartners, ziet het er naar uit dat de waterstofbus qua kosten (maximaal 1 miljoen euro per stuk) kan concurreren met de trolleybus (infrastructuur meegerekend). Trolley er uit, H2-bus er in, zo lijkt het. Is dat niet ook iets voor onze waterstofstad (in spé) Arnhem…?

Nederland-NRW: de Phileas-waterstofbus

De Phileas. Beeld: connectedcities.eu

Eerder dit jaar werd bekend dat zowel Nederland alsook NRW substantieel gingen bijdragen aan een internationaal project waarbij een waterstof-hybride-bus wordt ontwikkeld. Dieter Kaup van Vossloh-Kiepe, een van de projectpartners, praat de zaal bij over de projectvoortgang. In de tweede helft van volgend jaar zouden de vier bussen moeten worden opgeleverd aan de eerste twee ‘klanten’: het GVB in Amsterdam en de RVK in Keulen. Als het een beetje meezit, zien we de Phileas in deze uitvoering in mei volgend jaar op de wereldwaterstofconferentie in Essen.


Een kijkje over de grens: electrisch rijden een hype?

27/11/2009

Bij het realiseren van een toekomst waarin verkeer en vervoer geen negatieve impact meer heeft op onze natuurlijke leefomgeving en samenleving, heeft menigeen zijn kaarten gezet op electrisch vervoer. De voordelen ten aanzien van lokale luchtverontreiniging zijn duidelijk: lokale emissies van fijnstof en roet kunnen door inzet van EV’s effectief worden aangepakt. Maar hoe zit het eigenlijk met de uitstoot van broeikasgassen?

Volgens de European Federation for Transport & Environment (T&E), gevestigd in Brussel, zal de huidige Europese regelgeving die er op toe zou moeten zien dat de CO2-emissies veroorzaakt door auto’s worden beperkt, een stuk minder effectief blijken dan je op het eerste oog zou zeggen.

Jos Dings (foto: T&E)

T&E stelt dat in de eerste plaats EV’s als nul-emissievoertuigen worden gezien, terwijl de centrale opwekking van de electriciteit, in Nederland met name door kolencentrales, wel degelijk voor emissies zorgt. “Electrische auto’s zouden moeten worden beloond voor hun energie-efficiëncy en niet voor het verleggen van hun emissies van hun eigen uitlaat naar de schoorstenen van electriciteitscentrales,” aldus T&E in een recent uitgegeven rapport.

Verder kunnen autofabrikanten middels zogenaamde ‘super-credits’ tot 2016 voor elk voertuig dat minder dan 50 g/km uitstoot, gemiddeld 3,5 SUV’s verkopen en daarmee toch voldoen aan de EU-doelstellingen. Na 2016 mag voor elke EV die een autofabrikant verkoopt een SUV worden verkocht die twee maal zoveel uitstoot als de gemiddelde EU-doelstelling.

Om EV’s tot een succesnummer te maken voor de industrie en het milieu, zal er continue druk nodig blijven om de CO2-emissies en energie-efficiëntie van alle auto’s te blijven reduceren, respectievelijk verbeteren, aldus Jos Dings, directeur van T&E.


Een kijkje over de grens: open source-waterstofauto

26/10/2009

Het open source-project voor duurzame mobiliteit, c,mm,n, is misschien bij u bekend. Het is een initiatief van de drie Nederlandse technische universiteiten en de Stichting Natuur en Milieu. Iedereen die wil kan meewerken aan de ontwikkeling van een compleet nieuw mobiliteitsconcept, inclusief voertuig, navigatie en allerhande mobiliteitsdiensten die het leven van de mobilist er gemakkelijker op maken. Het principe is te vergelijken met de ontwikkeling van open source-software, waarvan besturingssysteem Linux de meest bekende is.

Riversimple Urban Car

Riversimple Urban Car

In het Verenigd Koninkrijk is een vergelijkbaar initiatief gaande, opgezet door Hugo Spowers van Riversimple in samenwerking met de universiteiten van Cranfield en Oxford. De auto, de Riversimple Urban Car, werd in september gepresenteerd en er hebben zo’n 400 mensen op open source-basis aan meegewerkt.

Spowers heeft de mensen van c,mm,m uitgenodigd om te komen spreken op een conferentie die hij heeft georganiseerd. Het kan bijna niet anders of deze twee initiatieven gaan enorm veel aan elkaar hebben. Spowers geeft zelf aan dat er behoefte is aan enige coordinatie tussen de verschillende open source-projecten, mogelijk middels een internationaal open source-forum.

Grote vraag is natuurlijk hoe massaproductie vorm gaat krijgen. Linux brand je zo even op een cd, maar een auto moet toch echt ergens van een band lopen. Het schijnt dat er wat lijntjes bestaan met de Porsche-familie.


Een kijkje over de grens: varen op LNG

03/09/2009
Mevrouw Gry Isberg

Mevrouw Gry Isberg

Op Oslo’s drukst bevaren veerdienstroute worden sinds 1 juli jongstleden drie veerboten ingezet wier motoren dol zijn op LNG (liquefied natural gas). Ruter AS, de openbaar vervoersautoriteit van de stad, is verantwoordelijk voor de aanbesteding. Volgens mevrouw Gry Isberg, hoofd communicatie van Ruter, vertegenwoordigen de schepen “het beste op het gebied van milieuvriendelijke veerdiensten”. De NOx-emissies zijn 70% lager en de CO2-emissie 30% lager ten opzichte van de oude veerboten.

Er kwamen verschillende offertes binnen op de aanbesteding voor de veerdienst. Andere bedrijven stelden voor om op diesel of biodiesel te varen. Het bedrijf Tyde was de enige die met een LNG-oplossing op de proppen kwam en won daarmee de aanbesteding. Overigens kunnen de schepen, wanneer het onverhoopt niet zo wil vlotten met LNG, automatisch overschakelen op biodiesel. Dat bleek aanvankelijk erg handig, maar inmiddels is iedereen gewend en zijn de kinderziektes overwonnen.

Eenieder die nader geïnteresseerd is in varen op LNG raden we ten zeerste aan om een recente notitie te lezen die is opgesteld door Remco Hoogma (Platform Duurzame Mobiliteit). De notitie LNG als scheepsbrandstof – ervaringen en perspectieven uit Noorwegen is hier te downloaden (link verwijst direct naar het PDF-document).

Bron: MindsinMotion.net


Wordt hydride de nieuwe hybride?

28/08/2009

Het Nederlandse bedrijf Innas heeft een volledig hydrostatische overbrenging ontwikkeld ter vervanging van de standaard mechanische versnelling die momenteel in praktisch alle auto’s op de markt is te vinden. De vinding gaat door het leven als ‘hydride’, en zou volgens een artikel op MindsinMotion.net wel eens de langverwachte doorbraak op het gebied van hybride voertuigen kunnen betekenen.

Basisconcept van de hydride. Beeld: Innas B.V.

Basisconcept van de hydride. Beeld: Innas B.V.

Volgens Rob van Malsen zijn “[e]lectrische hybrides erg in, maar een technische doorbraak is nodig om technische en economische barrieres te slechten. De ‘Hydride’ kan deze doorbraak ondersteunen. Ons hydraulische aandrijfsysteem is erg geschikt om de verschillende krachten die nodig zijn bij het accelereren en die vrijkomen bij het afremmen in goede banen te leiden. Het hydraulische systeem kan in plaats van door een verbrandingsmotor ook door een electrische motor worden aangedreven. Electrische motor en accupakket kunnen dan worden geoptimaliseerd voor gemiddelde belasting, terwijl de piekbelasting door het hydraulische systeem voor zijn rekening wordt genomen. Hiermee kan worden volstaan met goedkopere electrische motoren en accu’s en kan de afhankelijkheid van technologische ontwikkelingen op accugebied worden verminderd.” Zie voor een uitgebreide toelichting op het hydride systeem en de verdere toepassingsmogelijkheden het originele artikel.